Khi đất đai nằm trong diện quy hoạch hoặc bị thu hồi để thực hiện các dự án phát triển hạ tầng, nhiều người dân băn khoăn không biết liệu họ còn quyền sử dụng hay được phép xây dựng trên phần đất đó hay không, đặc biệt khi chưa nhận đủ tiền đền bù giải phóng mặt bằng. Vấn đề xây nhà trên đất bị thu hồi cần được làm rõ theo quy định pháp luật hiện hành để tránh những rủi ro pháp lý không đáng có. Việc nắm vững các quy định liên quan là vô cùng quan trọng.
Quy định về xây dựng trên đất nằm trong quy hoạch trước khi có quyết định thu hồi
Trước khi một khu đất chính thức bị thu hồi bởi quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, nếu khu đất đó nằm trong khu vực đã có quy hoạch chi tiết xây dựng hoặc quy hoạch điểm dân cư nông thôn được công bố nhưng chưa thực hiện, việc cấp phép xây dựng tạm (hay còn gọi là giấy phép xây dựng có thời hạn theo Luật Xây dựng hiện hành) có thể được xem xét. Điều này nhằm đáp ứng nhu cầu thiết yếu của người dân trong khi chờ đợi việc triển khai quy hoạch.
Tuy nhiên, việc cấp phép xây dựng có thời hạn này đi kèm với những điều kiện rất chặt chẽ. Công trình được phép xây dựng phải đảm bảo phù hợp với mục đích sử dụng đất ban đầu, quy mô công trình không quá lớn và thời gian tồn tại phải phù hợp với lộ trình thực hiện quy hoạch. Điều quan trọng nhất là chủ đầu tư phải có văn bản cam kết tự nguyện tháo dỡ công trình khi Nhà nước thực hiện giải phóng mặt bằng theo quy hoạch mà không yêu cầu bồi thường đối với phần công trình xây dựng tạm này, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác về hỗ trợ. Giấy phép này không áp dụng cho đất đã có quyết định thu hồi.
Xây dựng sau khi có quyết định thu hồi đất: Vi phạm và Hậu quả
Khi cơ quan nhà nước có thẩm quyền đã ban hành quyết định thu hồi đất để phục vụ mục đích quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng hoặc phát triển kinh tế – xã hội theo quy định của pháp luật, quyền sử dụng đất của người dân đối với diện tích đất đó sẽ chấm dứt. Lúc này, đất thuộc sự quản lý của Nhà nước và được chuẩn bị để giao cho chủ đầu tư dự án.
Vì sao không được xây dựng sau thu hồi?
Hành vi xây nhà trên đất bị thu hồi sau thời điểm có quyết định chính thức của Nhà nước là hoàn toàn trái với quy định pháp luật. Dù người dân chưa nhận đủ tiền đền bù giải phóng mặt bằng hay còn vướng mắc về chính sách hỗ trợ, thì quyết định thu hồi đất vẫn là căn cứ pháp lý xác định thời điểm chấm dứt quyền sử dụng đất bình thường. Mọi hoạt động xây dựng phát sinh sau quyết định này đều được xem là hành vi lấn chiếm đất công hoặc cản trở việc thực hiện dự án, không được pháp luật bảo vệ và không được bồi thường, hỗ trợ.
Chế tài xử lý đối với hành vi xây dựng trái phép
Pháp luật Việt Nam hiện hành có các quy định rất rõ ràng về xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây dựng, đặc biệt là đối với hành vi xây dựng trái phép trên đất không được phép xây dựng hoặc đất đã có quyết định thu hồi. Theo Nghị định 16/2022/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính về xây dựng, hành vi này có thể bị xử phạt vi phạm hành chính với mức tiền phạt rất cao, có thể lên đến hàng chục hoặc hàng trăm triệu đồng tùy theo loại công trình và mức độ vi phạm.
<>Xem Thêm Bài Viết:<>- Cách Kiểm Tra Ổ Cứng Máy Tính Đơn Giản Nhất
- Khám Phá Sức Hút Biệt Thự Hoa Phượng Vinhomes Riverside
- Perolas Villas Resort: Trải Nghiệm Lưu Trú Đáng Nhớ tại Hàm Thuận Nam
- Hướng dẫn tải Naruto Shippuden: Ultimate Ninja Storm 4 Full Crack
- Thông tin chi tiết dự án Five Star Garden
Nghiêm trọng hơn, cùng với việc bị phạt tiền, người có hành vi xây dựng trái phép trên đất đã có quyết định thu hồi còn bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả là buộc tháo dỡ toàn bộ công trình vi phạm. Chi phí cho việc tháo dỡ này do người vi phạm chi trả. Việc này gây thiệt hại lớn về kinh tế cho người dân do công trình không được công nhận, không được bồi thường mà còn phải chịu chi phí phá dỡ.
Việc ngôi nhà cấp 4 rộng 40m2 được đề cập trong trường hợp cụ thể nếu được xây dựng sau khi đã có quyết định thu hồi đất và đền bù giải phóng mặt bằng thì sẽ được xác định là xây dựng trái phép. Theo Luật Xây dựng và các văn bản hướng dẫn thi hành, công trình xây dựng trái phép trên đất đã bị thu hồi sẽ phải tháo dỡ. Số tiền đền bù chưa nhận hết không phải là lý do để biện minh cho việc xây dựng sau thời điểm thu hồi, mà là một vấn đề pháp lý khác liên quan đến quyền được bồi thường của người dân.
Câu hỏi thường gặp (FAQs)
Tôi chưa nhận hết tiền đền bù thì có được xây nhà không?
Không. Quyền xây dựng sau khi đất bị thu hồi phụ thuộc vào việc có quyết định thu hồi hay chưa, không phụ thuộc vào việc bạn đã nhận đủ tiền bồi thường hay chưa. Sau khi có quyết định thu hồi, việc xây dựng thường là trái phép.
Ngôi nhà tôi xây trước khi có quyết định thu hồi đất thì sao?
Những công trình xây dựng hợp pháp trước thời điểm có quyết định thu hồi đất thường sẽ được xem xét để bồi thường, hỗ trợ theo quy định của pháp luật về đất đai khi nhà nước thu hồi đất.
Đất thổ cư bị thu hồi thì có được ưu tiên xây dựng không?
Không. Sau khi có quyết định thu hồi, mọi loại đất nằm trong phạm vi thu hồi đều chuyển sang trạng thái pháp lý mới. Quyền xây dựng nhà ở trên đất đó sau thời điểm thu hồi là không được phép, bất kể trước đó là đất thổ cư.
Giấy phép xây dựng tạm là gì?
Giấy phép xây dựng tạm (hiện nay gọi là giấy phép xây dựng có thời hạn) là giấy phép cấp cho công trình xây dựng trên đất nằm trong khu vực quy hoạch nhưng chưa có quyết định thu hồi đất, và phải cam kết tháo dỡ khi nhà nước thực hiện quy hoạch mà không yêu cầu bồi thường cho phần công trình này.
Xây nhà trái phép trên đất bị thu hồi sẽ bị phạt thế nào?
Hành vi này có thể bị xử phạt hành chính bằng tiền rất nặng và bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả là buộc tháo dỡ toàn bộ công trình xây dựng vi phạm.
Tóm lại, việc xây nhà trên đất bị thu hồi sau khi cơ quan nhà nước đã ban hành quyết định là hành vi vi phạm pháp luật và có thể dẫn đến việc bị xử phạt, buộc tháo dỡ. Người dân cần nắm vững các quy định về giải phóng mặt bằng để bảo vệ quyền lợi chính đáng và tuân thủ pháp luật. SummerLand hy vọng thông tin này hữu ích cho bạn đọc.





