Công chứng điện tử: Quy định mới có hiệu lực 1/7/2025 Mũi Né SummerLand

Trang Chủ / Tin tức bất động sản / Công chứng điện tử: Quy định mới có hiệu lực 1/7/2025

Từ ngày 1/7/2025, Luật Công chứng 2024 chính thức có hiệu lực, đánh dấu một bước chuyển mình quan trọng với sự ra đời của quy định về công chứng điện tử từ 1/7/2025. Hình thức công chứng hiện đại này hứa hẹn mang lại nhiều thay đổi tích cực, đặc biệt trong các giao dịch dân sự và kinh tế, bao gồm cả lĩnh vực bất động sản.

Nội Dung Bài Viết

Công chứng điện tử là gì và sự cần thiết trong thời đại số

Công chứng điện tử là quá trình công chứng được thực hiện hoàn toàn thông qua các phương tiện điện tử, từ việc tiếp nhận hồ sơ đến việc tạo lập và lưu trữ văn bản công chứng điện tử. Sự ra đời của hình thức này là bước đi tất yếu trong bối cảnh đẩy mạnh chuyển đổi số trên mọi lĩnh vực, nhằm hiện đại hóa các thủ tục hành chính và giao dịch pháp lý.

Nhu cầu về công chứng điện tử ngày càng trở nên cấp thiết khi mà các giao dịch dân sự, kinh tế, đặc biệt là giao dịch liên quan đến nhà đất, bất động sản ngày càng đa dạng và có xu hướng vượt qua giới hạn địa lý truyền thống. Hình thức công chứng truyền thống đôi khi gặp phải rào cản về thời gian, chi phí di chuyển và sự hiện diện vật lý của các bên, gây chậm trễ và kém hiệu quả trong nhiều trường hợp.

Lợi ích vượt trội của công chứng điện tử

Áp dụng công chứng điện tử mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho cá nhân, doanh nghiệp và cả cơ quan quản lý nhà nước. Một trong những lợi ích đáng kể nhất là khả năng tiết kiệm đáng kể thời gian và chi phí. Thay vì phải di chuyển đến văn phòng công chứng và chờ đợi, các bên có thể thực hiện thủ tục từ bất kỳ đâu có kết nối internet, giảm bớt gánh nặng về logistics và chi phí đi lại.

Công chứng điện tử còn tăng cường đáng kể tính bảo mật và an toàn cho các giao dịch. Việc sử dụng các biện pháp bảo mật tiên tiến như mã hóa dữ liệu, xác thực danh tính chặt chẽ và chữ ký số đảm bảo rằng văn bản công chứng điện tử có tính toàn vẹn và khó bị giả mạo. Điều này giúp nâng cao độ tin cậy của các hợp đồng, giao dịch, đặc biệt quan trọng trong lĩnh vực bất động sản, nơi giá trị giao dịch thường rất lớn.

Bên cạnh đó, công chứng số cũng giúp tối ưu hóa việc quản lý tài liệu. Các văn bản công chứng điện tử không cần in ấn và lưu trữ vật lý, giúp tiết kiệm không gian. Việc tra cứu, quản lý và chia sẻ thông tin cũng trở nên nhanh chóng và hiệu quả hơn nhờ hệ thống điện tử. Điều này đặc biệt hữu ích cho các doanh nghiệp có khối lượng tài liệu công chứng lớn.

<>Xem Thêm Bài Viết:<>

Hai hình thức công chứng điện tử theo Luật Công chứng 2024

Luật Công chứng 2024 quy định công chứng điện tử có thể được thực hiện dưới hai hình thức chính, phù hợp với các nhu cầu và hoàn cảnh khác nhau của người yêu cầu công chứng.

Hình thức thứ nhất là công chứng điện tử trực tiếp. Trong trường hợp này, người yêu cầu công chứng vẫn có mặt trực tiếp tại trụ sở tổ chức hành nghề công chứng và giao kết giao dịch dưới sự chứng kiến của công chứng viên. Tuy nhiên, thay vì ký văn bản giấy truyền thống, công chứng viên và tổ chức hành nghề công chứng sẽ sử dụng chữ ký số để chứng nhận giao dịch, tạo ra văn bản công chứng điện tử cuối cùng.

Hình thức thứ hai là công chứng điện tử trực tuyến. Đây là hình thức linh hoạt hơn, cho phép các bên tham gia giao dịch không cần có mặt tại cùng một địa điểm. Họ sẽ giao kết giao dịch thông qua các phương tiện trực tuyến có tính bảo mật cao, dưới sự chứng kiến trực tiếp của công chứng viên thông qua các giải pháp hội nghị truyền hình hoặc các nền tảng trực tuyến tương đương. Tương tự như hình thức trực tiếp, công chứng viên và tổ chức hành nghề công chứng sẽ sử dụng chữ ký số để hoàn thành văn bản công chứng điện tử.

Nguyên tắc và điều kiện thực hiện công chứng điện tử

Việc thực hiện công chứng điện tử phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc được quy định trong Luật Công chứng, bao gồm các nguyên tắc cơ bản áp dụng cho mọi hoạt động công chứng và các nguyên tắc đặc thù cho hình thức điện tử. Các nguyên tắc cơ bản bao gồm tuân thủ Hiến pháp và pháp luật, tính khách quan, trung thực, tuân thủ Quy tắc đạo đức hành nghề công chứng và chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Đối với công chứng điện tử, các nguyên tắc bổ sung được nhấn mạnh nhằm đảm bảo tính an toàn và bảo mật trong môi trường số. Điều này bao gồm việc bảo đảm an ninh, an toàn, bảo vệ thông điệp dữ liệu và bảo mật thông tin theo quy định của pháp luật. Thông tin trong thông điệp dữ liệu phải luôn có khả năng truy cập và sử dụng được để tham chiếu khi cần thiết.

Để cung cấp dịch vụ công chứng điện tử, cả công chứng viên và tổ chức hành nghề công chứng đều phải đáp ứng những điều kiện cụ thể. Công chứng viên cần có tài khoản để thực hiện các nghiệp vụ công chứng điện tử, đồng thời phải có chữ ký số cá nhân và sử dụng dịch vụ cấp dấu thời gian theo quy định của pháp luật về giao dịch điện tử.

Tổ chức hành nghề công chứng cũng phải có tài khoản riêng để thực hiện công chứng điện tử. Cùng với đó là việc trang bị chữ ký số của tổ chức và sử dụng dịch vụ cấp dấu thời gian. Điều kiện quan trọng không kém là tổ chức phải có đủ trang thiết bị kỹ thuật cần thiết để vận hành hệ thống công chứng điện tử một cách thông suốt và an toàn.

Công chứng điện tử và tác động đến thị trường bất động sản

Việc triển khai công chứng điện tử được kỳ vọng sẽ tạo ra những tác động tích cực đáng kể đến thị trường bất động sản tại Việt Nam. Các giao dịch liên quan đến nhà đất, như mua bán, chuyển nhượng, tặng cho, thế chấp hay cho thuê, thường đòi hỏi thủ tục công chứng để đảm bảo tính pháp lý. Với hình thức công chứng số, quy trình này sẽ trở nên nhanh gọn và tiện lợi hơn rất nhiều.

Các bên tham gia giao dịch bất động sản, dù ở cách xa nhau về địa lý, hoàn toàn có thể hoàn tất thủ tục công chứng mà không cần gặp mặt trực tiếp, đặc biệt hữu ích cho người Việt Nam ở nước ngoài hoặc các giao dịch liên tỉnh. Điều này không chỉ tiết kiệm thời gian và chi phí di chuyển mà còn đẩy nhanh tốc độ hoàn thành giao dịch, tạo điều kiện thuận lợi cho việc luân chuyển dòng vốn và tài sản trên thị trường.

Hơn nữa, tính bảo mật cao của công chứng điện tử giúp giảm thiểu rủi ro liên quan đến giấy tờ giả mạo hoặc sai sót trong quá trình công chứng giấy tờ truyền thống, từ đó tăng cường niềm tin và sự minh bạch cho các giao dịch bất động sản. Dù vẫn cần có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về hạ tầng và quy trình, tiềm năng thúc đẩy sự phát triển và hiện đại hóa của thị trường nhà đất nhờ công chứng số là rất lớn.

Chuẩn bị cho kỷ nguyên công chứng điện tử từ 1/7/2025

Ngày 1/7/2025 đánh dấu cột mốc quan trọng trong việc áp dụng rộng rãi công chứng điện tử tại Việt Nam theo quy định của Luật Công chứng 2024. Tuy nhiên, để hình thức công chứng mới này đi vào thực tiễn một cách hiệu quả, cần có sự chuẩn bị đồng bộ từ nhiều phía.

Chính phủ sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc xác định cụ thể phạm vi các loại giao dịch được phép thực hiện bằng công chứng điện tử trong từng thời kỳ, dựa trên điều kiện kinh tế – xã hội, nhu cầu thực tế và năng lực triển khai của hệ thống. Điều này cho phép có một lộ trình áp dụng linh hoạt và phù hợp, tránh gây xáo trộn.

Bên cạnh đó, việc đầu tư vào hạ tầng kỹ thuật công nghệ thông tin là yếu tố then chốt. Các tổ chức hành nghề công chứng cần trang bị đầy đủ hệ thống phần mềm, thiết bị và đảm bảo an ninh mạng. Việc đào tạo cho đội ngũ công chứng viên và nhân viên về quy trình, nghiệp vụ và cách sử dụng các công cụ công chứng số cũng vô cùng cấp thiết để đảm bảo tính chuyên nghiệp và hiệu quả. Nâng cao nhận thức và hướng dẫn người dân về hình thức công chứng mới cũng là một phần quan trọng của quá trình chuẩn bị.

Phạm vi áp dụng công chứng điện tử

Phạm vi các giao dịch có thể được thực hiện bằng công chứng điện tử sẽ không cố định ngay từ đầu mà được quy định một cách linh hoạt. Căn cứ vào điều kiện kinh tế – xã hội, nhu cầu thực tế của người dân và doanh nghiệp, cùng với khả năng đáp ứng của hệ thống công chứng trong từng giai đoạn, Chính phủ sẽ có quy định cụ thể về các loại hợp đồng, giao dịch được phép công chứng theo hình thức này.

Việc quy định theo từng thời kỳ cho phép cơ quan quản lý có thể mở rộng dần phạm vi áp dụng của công chứng điện tử khi hạ tầng kỹ thuật, kinh nghiệm triển khai và sự sẵn sàng của người dân, doanh nghiệp được cải thiện. Điều này đảm bảo tính khả thi và hiệu quả của việc chuyển đổi số trong hoạt động công chứng.

Nhìn chung, việc triển khai công chứng điện tử từ ngày 1/7/2025 theo Luật Công chứng 2024 là bước tiến quan trọng hướng tới một nền hành chính hiện đại, số hóa. Hình thức này không chỉ mang lại sự tiện lợi, tiết kiệm cho người dân và doanh nghiệp mà còn tăng cường tính bảo mật, minh bạch cho các giao dịch pháp lý. Đây là thay đổi đáng chú ý mà độc giả của SummerLand, đặc biệt những ai quan tâm đến lĩnh vực bất động sản và các thủ tục liên quan, cần nắm bắt để sẵn sàng cho các giao dịch trong tương lai số.

Các câu hỏi thường gặp về công chứng điện tử

Công chứng điện tử khác gì với công chứng truyền thống?

Sự khác biệt cơ bản giữa công chứng điện tử và công chứng truyền thống nằm ở phương tiện thực hiện và hình thức văn bản cuối cùng. Công chứng truyền thống sử dụng văn bản giấy và yêu cầu sự hiện diện vật lý của các bên để ký trực tiếp. Ngược lại, công chứng điện tử sử dụng phương tiện điện tử trong toàn bộ quy trình, cho phép thực hiện trực tuyến trong một số trường hợp và tạo ra văn bản công chứng điện tử có giá trị pháp lý tương đương, được chứng thực bằng chữ ký số.

Những giao dịch nào có thể được công chứng điện tử?

Theo Luật Công chứng 2024, phạm vi các giao dịch được công chứng điện tử sẽ do Chính phủ quy định chi tiết trong từng thời kỳ. Ban đầu, có thể một số loại hợp đồng, giao dịch đơn giản hoặc có tính chất phổ biến sẽ được ưu tiên áp dụng. Phạm vi này sẽ dần được mở rộng dựa trên điều kiện thực tiễn, cơ sở hạ tầng và nhu cầu xã hội.

Tính pháp lý của văn bản công chứng điện tử có được đảm bảo không?

Hoàn toàn có. Văn bản công chứng điện tử được tạo lập tuân thủ đúng quy trình, nguyên tắc và điều kiện theo quy định của Luật Công chứng 2024, có sử dụng chữ ký số của công chứng viên và tổ chức hành nghề công chứng cùng dấu thời gian, thì có giá trị pháp lý tương đương với văn bản công chứng trên giấy. Các biện pháp bảo mật kỹ thuật giúp đảm bảo tính toàn vẹn và xác thực của văn bản.

Là người yêu cầu công chứng, tôi cần làm gì để sử dụng dịch vụ công chứng điện tử?

Để sử dụng dịch vụ công chứng điện tử, bạn cần nắm vững thông tin về quy trình do tổ chức hành nghề công chứng cung cấp. Đảm bảo bạn có phương tiện cần thiết (máy tính, điện thoại thông minh, kết nối internet) nếu thực hiện trực tuyến. Chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ, thông tin liên quan đến giao dịch một cách chính xác theo hướng dẫn. Trong tương lai, có thể bạn sẽ cần xác thực danh tính điện tử hoặc sử dụng các công cụ hỗ trợ khác theo yêu cầu cụ thể của từng giao dịch và từng tổ chức công chứng.