Trong thời đại công nghệ số hiện nay, ổ cứng là một trong những linh kiện quan trọng nhất của máy tính. Việc kiểm tra ổ cứng định kỳ không chỉ giúp bạn theo dõi sức khỏe mà còn có thể phát hiện sớm các dấu hiệu hỏng hóc để kịp thời sao lưu dữ liệu. Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn cách kiểm tra ổ cứng máy tính một cách chi tiết, đầy đủ và dễ thực hiện nhất.
Có thể bạn quan tâm: Game Sinh Tồn Zombie Hay Cho Android: 7 Tựa Game Kinh Điển Không Thể Bỏ Lỡ
Tóm tắt các bước kiểm tra ổ cứng máy tính
- Kiểm tra bằng lệnh Disk Management – Xem trạng thái, dung lượng, phân vùng ổ cứng.
- Kiểm tra bằng lệnh chkdsk – Quét và sửa lỗi hệ thống tập tin.
- Sử dụng phần mềm CrystalDiskInfo – Giám sát sức khỏe ổ cứng (S.M.A.R.T).
- Dùng phần mềm HD Tune – Kiểm tra tốc độ đọc/ghi và độ bền.
Tổng quan về ổ cứng và tại sao cần kiểm tra
Ổ cứng (HDD hoặc SSD) là nơi lưu trữ toàn bộ dữ liệu của bạn, từ hệ điều hành, phần mềm đến các file cá nhân. Khi ổ cứng gặp vấn đề, bạn có thể gặp phải các hiện tượng như máy chạy chậm, khởi động lâu, lỗi hệ thống, hoặc tệ hơn là mất dữ liệu hoàn toàn. Việc kiểm tra ổ cứng định kỳ giúp bạn:
- Phát hiện sớm lỗi: Biết trước khi ổ cứng hỏng để kịp thời sao lưu.
- Tối ưu hiệu suất: Xử lý các lỗi nhỏ giúp máy chạy mượt hơn.
- Kéo dài tuổi thọ: Theo dõi nhiệt độ, số lần đọc/ghi để sử dụng hợp lý.
- Bảo vệ dữ liệu: Ngăn ngừa mất mát thông tin quan trọng.
Hướng dẫn kiểm tra ổ cứng bằng công cụ tích hợp sẵn
Kiểm tra bằng lệnh Disk Management
Công cụ Disk Management có sẵn trên Windows cho phép bạn xem tổng quan về các ổ đĩa, trạng thái và dung lượng.
<>Xem Thêm Bài Viết:<>- Cách Tải Zalo Không Cần CH Play
- Peni Parker Là Ai? Khám Phá Nữ Anh Hùng SP//dr Từ Vũ Trụ Nhện
- Rủi Ro Cao Tại Dự Án Petro Landmark Giá Rẻ
- Đà Lạt Sài Gòn Bao Nhiêu Km: Hướng Dẫn Di Chuyển Chi Tiết
- Hướng dẫn tải hack game câu cá Ace Fishing miễn phí, an toàn
Có thể bạn quan tâm: Game Chiến Binh Xương Rồng 5 Full Crack – Link Download Tốc Độ Cao
Các bước thực hiện:
-
Mở Disk Management:
- Nhấn tổ hợp phím Windows + R để mở hộp thoại Run.
- Gõ lệnh diskmgmt.msc và nhấn Enter.
-
Xem thông tin ổ cứng:
- Trong cửa sổ Disk Management, bạn sẽ thấy danh sách các ổ đĩa.
- Kiểm tra cột Status (Trạng thái) – phải hiển thị Healthy (Ổn định).
- Kiểm tra cột Free Space (Dung lượng trống) để biết còn bao nhiêu GB trống.
-
Phát hiện lỗi:
- Nếu ổ cứng hiển thị Not Initialized, Offline, hoặc Unallocated, đó là dấu hiệu có vấn đề.
- Bạn có thể nhấn chuột phải vào ổ cứng và chọn Properties để xem chi tiết hơn.
Kiểm tra và sửa lỗi bằng lệnh chkdsk
Lệnh chkdsk (Check Disk) là công cụ mạnh mẽ để quét và sửa các lỗi hệ thống tập tin trên ổ cứng.
Các bước thực hiện:
-
Mở Command Prompt với quyền Administrator:
- Nhấn Windows + X và chọn Command Prompt (Admin) hoặc Windows PowerShell (Admin).
-
Chạy lệnh chkdsk:
- Gõ lệnh: chkdsk C: /f /r
- C: là ký tự ổ đĩa (thay bằng ký tự ổ bạn muốn kiểm tra).
- /f là sửa lỗi.
- /r là tìm và khôi phục các sector bad (sector lỗi).
- Nhấn Enter.
- Gõ lệnh: chkdsk C: /f /r
-
Chờ quá trình hoàn tất:
- Quá trình có thể mất từ vài phút đến vài giờ tùy dung lượng ổ cứng.
- Hệ thống sẽ hiển thị báo cáo về số lượng tệp tin, thư mục, và các lỗi đã được sửa.
Lưu ý: Nếu ổ cứng đang được sử dụng (ổ C), hệ thống có thể yêu cầu bạn lên lịch kiểm tra vào lần khởi động tiếp theo. Gõ Y và khởi động lại máy.
Kiểm tra bằng lệnh WMIC (Windows Management Instrumentation Command-line)
Lệnh WMIC cho phép bạn trích xuất thông tin chi tiết về ổ cứng, bao gồm cả thông tin S.M.A.R.T.
Các bước thực hiện:
-
Mở Command Prompt:
- Nhấn Windows + R, gõ cmd, nhấn Enter.
-
Chạy lệnh WMIC:
- Gõ lệnh: wmic diskdrive get model,serialnumber,size,status
- Nhấn Enter.
-
Đọc kết quả:
- Model: Hiển thị tên model ổ cứng.
- SerialNumber: Số serial unique của ổ cứng.
- Size: Dung lượng ổ cứng (tính bằng byte, chia cho 1.073.741.824 để ra GB).
- Status: Trạng thái hoạt động (phải là OK).
Hướng dẫn kiểm tra ổ cứng bằng phần mềm chuyên dụng
Sử dụng CrystalDiskInfo để giám sát sức khỏe ổ cứng
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Chơi Game Onmyoji Arena Chi Tiết Cho Người Mới
CrystalDiskInfo là phần mềm miễn phí, nhẹ, chuyên dùng để theo dõi thông tin S.M.A.R.T của ổ cứng, giúp bạn biết được tình trạng sức khỏe thực sự của ổ đĩa.
Cách tải và cài đặt:
- Truy cập trang chủ:
- Truy cập https://crystalmark.info/en/software/crystaldiskinfo/ để tải phiên bản mới nhất.
- Tải về:
- Chọn phiên bản Standard Edition (miễn phí) phù hợp với hệ điều hành của bạn (x64 hoặc x86).
- Cài đặt:
- Giải nén file ZIP và chạy file DiskInfo.exe.
- Phần mềm chạy dạng portable, không cần cài đặt.
Các bước kiểm tra:
-
Mở CrystalDiskInfo:
- Chạy file DiskInfo.exe vừa giải nén.
-
Xem thông tin tổng quan:
- Ở tab HDD/SSD Information, bạn sẽ thấy:
- Drive: Tên thiết bị.
- Model: Model ổ cứng.
- Temperature: Nhiệt độ hiện tại (ổ cứng hoạt động tốt ở nhiệt độ 30-50 độ C).
- Health Status: Sức khỏe ổ cứng (phải là Good).
- Ở tab HDD/SSD Information, bạn sẽ thấy:
-
Kiểm tra chi tiết S.M.A.R.T:
- Chuyển sang tab S.M.A.R.T.
- Xem các thông số quan trọng:
- Reallocated Sectors Count: Số sector bị lỗi đã được chuyển sang khu vực dự phòng. Giá trị cao là dấu hiệu ổ cứng sắp hỏng.
- Current Pending Sector Count: Số sector chờ được chuyển. Nếu > 0, cần sao lưu dữ liệu ngay.
- Uncorrectable Sector Count: Số sector không thể sửa được. Giá trị > 0 là rất nguy hiểm.
- Power-On Hours: Tổng thời gian ổ cứng đã hoạt động. Dùng để ước lượng tuổi thọ.
-
Thiết lập cảnh báo:
- Vào Function > Advanced Feature > S.M.A.R.T. Information để kích hoạt cảnh báo khi ổ cứng có vấn đề.
Sử dụng phần mềm HD Tune để kiểm tra hiệu suất
HD Tune là công cụ chuyên nghiệp để kiểm tra tốc độ đọc/ghi, tìm kiếm bad sector và đánh giá hiệu suất tổng thể của ổ cứng.
Cách tải và cài đặt:
- Truy cập trang chủ:
- Truy cập https://www.hdtune.com/ để tải phiên bản miễn phí HD Tune Express.
- Tải về:
- Tải file cài đặt phù hợp với hệ điều hành.
- Cài đặt:
- Chạy file cài đặt và làm theo hướng dẫn.
Các bước kiểm tra:
-
Mở HD Tune:
- Chạy phần mềm sau khi cài đặt.
-
Kiểm tra tốc độ đọc/ghi:
- Chọn tab Benchmark.
- Chọn ổ cứng cần kiểm tra.
- Nhấn Start để bắt đầu đo tốc độ.
- Xem biểu đồ tốc độ đọc/ghi. Ổ cứng HDD tốt thường có tốc độ đọc từ 80-160 MB/s. SSD có thể lên tới 500 MB/s hoặc cao hơn.
-
Quét bad sector:
- Chọn tab Error Scan.
- Nhấn Start để quét toàn bộ ổ cứng.
- Màu xanh lá là khu vực tốt, màu đỏ là bad sector. Nếu xuất hiện nhiều điểm đỏ, ổ cứng cần được thay thế.
-
Thông tin chi tiết:
- Chọn tab Info để xem thông tin chi tiết về model, serial, firmware, và các thông số kỹ thuật khác.
Các dấu hiệu nhận biết ổ cứng sắp hỏng
Bạn nên kiểm tra ổ cứng ngay nếu gặp phải các dấu hiệu sau:
- Máy tính khởi động lâu, treo logo Windows.
- Âm thanh lạ phát ra từ ổ cứng (tiếng kêu lạch cạch, rít).
- File bị lỗi, không mở được hoặc xuất hiện thông báo lỗi.
- Máy tính tự khởi động lại hoặc tắt đột ngột.
- Ổ cứng không được nhận trong Disk Management.
- Tốc độ đọc/ghi giảm mạnh so với ban đầu.
Mẹo bảo quản và kéo dài tuổi thọ ổ cứng
- Giữ nhiệt độ ổn định: Tránh để máy tính ở nơi nóng, ẩm, hoặc có ánh nắng trực tiếp.
- Không rung lắc khi đang sử dụng: Đặc biệt với ổ HDD, rung lắc có thể gây hỏng đĩa.
- Sao lưu dữ liệu định kỳ: Luôn có bản sao dữ liệu quan trọng trên ổ cứng khác hoặc đám mây.
- Vệ sinh máy tính thường xuyên: Bụi bẩn có thể làm nóng máy, ảnh hưởng đến ổ cứng.
- Sử dụng chế độ ngủ (Sleep) thay vì tắt hoàn toàn nếu bạn dùng máy thường xuyên trong ngày.
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
Có thể bạn quan tâm: Dàn Diễn Viên Trong Cú Lừa Nên Duyên: Hướng Dẫn Chi Tiết Về Phim Và Cách Tải Full Hd
Hỏi: Tôi nên kiểm tra ổ cứng bao lâu một lần?
Đáp: Tốt nhất là mỗi tháng một lần bằng CrystalDiskInfo để theo dõi sức khỏe, và 3-6 tháng một lần bằng HD Tune để kiểm tra hiệu suất.
Hỏi: Làm sao để biết ổ cứng của tôi là HDD hay SSD?
Đáp: Trong CrystalDiskInfo, ở mục Model, nếu có từ SSD thì là ổ thể rắn. Hoặc bạn có thể nghe âm thanh: HDD có tiếng động cơ quay, SSD thì im lặng.
Hỏi: Tôi có thể sửa bad sector không?
Đáp: Bad sector vật lý không thể sửa được, chỉ có thể đánh dấu để hệ điều hành không sử dụng. Bad sector logic có thể được sửa bằng lệnh chkdsk.
Kết luận
Việc nắm rõ cách kiểm tra ổ cứng máy tính là kỹ năng cần thiết để bảo vệ dữ liệu và duy trì hiệu suất làm việc. Bạn nên kết hợp sử dụng cả công cụ tích hợp sẵn của Windows (Disk Management, chkdsk) và phần mềm chuyên dụng (CrystalDiskInfo, HD Tune) để có cái nhìn toàn diện về tình trạng ổ cứng. Hãy kiểm tra định kỳ và có biện pháp xử lý kịp thời khi phát hiện dấu hiệu bất thường. Nếu bạn thấy bài viết hữu ích, hãy chia sẻ kinh nghiệm của mình tại summerland để cùng cộng đồng học hỏi và trao đổi thêm nhé.
